O.L.V. van de Rozenkrans

7 oktober is het feest van Onze Lieve Vrouw van de Rozenkrans. Al van oudsher komen er mensen naar de Hasseltse Kapel met een rozenkrans in de zak of tas. Soms bidden ze alleen en in stilte, soms komen ze in groepjes bij elkaar om gezamenlijk en hardop te bidden. Een mooie eeuwenoude christelijke traditie.
Rond het jaar 1000 gebruikten mensen al een zogenaamde Paternoster. Dit was een snoer van kralen waarmee ze 150 keer het OnzeVader baden, zoals er 150 psalmen in de Bijbel staan. In de 13e eeuw ontstaat er bij de kloosterordes van Trappisten en Kartuizers de gewoonte om met die Paternoster een gedeelte van het huidige Weesgegroet te bidden. Alain de Rupe, een domicaan, noemt dat in de 15de eeuw het mariale psalter.
Het is een tijd waarin regelmatig hele dorpen en steden uitgemoord worden door de pest. Deze situatie heeft als gevolg dat aan het oude Weesgegroet een regel wordt toegevoegd: "nu en in het uur van onze dood". Zo ontstaat het Weesgegroet zoals wij dat nu kennen.
In 1474 wordt de eerste rozenkransbroederschap opgericht in Keulen: mensen komen bij elkaar om samen de rozenkrans te bidden. Deze traditie bestaat zo'n 5 ½ eeuw later nog altijd. Het feest van O.L.V. vd Rozenkrans ontstaat echter pas een eeuw later. In 1571, tijdens de zeeslag bij Lepanto tegen de Turken, voert het vlaggenschip van de christelijke vloot een brede wimpel met het opschrift: Sancta Maria, succurre miseris: heilige Maria kom de kleinmoedigen te hulp. De commandant van de vloot heeft de belofte gedaan om bij een overwinning ter bedevaart te gaan naar O.L. Vrouw van Loreto. De Turken worden inderdaad verslagen. Het is de eerste zondag van oktober, de dag waarop de Rozenkransbroederschap in Rome haar jaarlijkse processie houdt. Omdat de paus besluit dat het Maria is geweest die de overwinning heeft bewerkstelligd, wordt een rozenkransfeest vastgesteld op 7 oktober.

Aan de rozenkrans zit een kruisbeeld en drie kralen ter ere van Vader, Zoon en Geest. Soms zit er ook een medaille aan van het Heilig Hart, van Maria, Jozef of een andere heilige die een kernmoment van christelijk leven zichtbaar heeft gemaakt. Biddend plaatsen we ons leven in die horizon. In de hoop troost, hulp en bemoediging te ontvangen in bepaalde situaties van ons leven en om zelf gezegende mensen te worden.
Dat gaat niet automatisch. Paulus VI zei ooit, dat het spelen met kralen en het herhalen van bepaalde woorden zonder meditatie of overweging een zinloze bezigheid is. Wie de rozenkrans bidt, moet de woorden van de Annunciatie en de Visitatie opnemen in zijn hart. Die woorden zijn tijdens het leven van Maria niet meer uit haar oor en uit haar hart verdwenen. In wat de Bijbel over haar verdere leven vertelt, blijkt hoe zij de nabijheid van God concreet zichtbaar heeft laten worden.
In het rozenkransgebed lopen de woorden die gesproken zijn tijdens de Annunciatie en Visitatie, en de aandacht voor momenten uit het leven van Maria en van Jezus voortdurend in elkaar over. We laten ons de woorden van Gabriël en van Elisabeth welgevallen: dat de Heer met ons is en dat wij daardoor een zegen voor anderen kunnen worden, zoals Maria en Jezus hebben gedaan. Als ik op deze manier de rozenkrans bid, leer ik bij het leven en het Evangelie van Jezus te verwijlen.
De Heer is met ons; wij zijn gezegende mensen. Hoe het leven gaat, als we ons daardoor laten dragen, blijkt bij Jezus en Maria. Zij waren totaal doordrongen van de belofte die in het Oude Testament rondzingt en van de daarop gebaseerde verbondenheid van God met ons en van ons met elkaar. Waar dat op uitloopt, overwegen we met de blijde, droevige, glorievolle geheimen en de kernmomenten uit Jezus' verkondiging voor ogen.
In de Hasseltse Kapel heeft Maria een rozenkrans in haar hand. Zij mediteert als het ware tot in lengte van dagen over de woorden van Gabriël en Elisabeth: zij is omgeven door de genade van God; de Heer is met haar; zij is een gezegende. Op grond van die woorden is zij vol aandacht voor het wel en wee van anderen en bidt zij voor ons, tot in het uur van onze dood. We hebben het vaak moeilijk, als we geconfronteerd worden met de dood, van onszelf en van anderen. Maria leert ons met het leven en met de dood om te gaan volgens het Evangelie van Jezus.

Tijdens de heiligenviering konden bezoekers devotionalia laten wijden door Wiel Logister. (foto: Toine van Berkel)